Doanh nghiệp nhà nước trong kỷ nguyên phát triển mới

Kỳ 4: Từ giữ nền tảng đến mở không gian phát triển mới

Trong giai đoạn phát triển mới, yêu cầu đối với doanh nghiệp nhà nước (DNNN) không còn dừng ở việc duy trì những năng lực mà nền kinh tế đã có. Với nguồn lực, hạ tầng, công nghệ và đội ngũ được tích lũy qua nhiều năm, những doanh nghiệp này được kỳ vọng đi xa hơn: tạo ra những năng lực sản xuất mới, mở những thị trường mới và hình thành những chuỗi giá trị mới. Nhưng “dẫn dắt” không có nghĩa là làm thay thị trường, giá trị lớn hơn nằm ở khả năng mở đường để nhiều chủ thể cùng tham gia.

Trao quyền để doanh nghiệp dám quyết, dám làm

Hoạt động kinh doanh luôn tiềm ẩn rủi ro, đặc biệt trong những lĩnh vực có mức độ bất định cao và đòi hỏi những quyết định đầu tư dài hạn. Khi cơ chế phân định và quản trị rủi ro chưa đủ rõ, tâm lý thận trọng trước những khả năng phát sinh trong quá trình quyết định có thể ảnh hưởng đến tính chủ động của doanh nghiệp.

Doanh nghiệp nhà nước trong kỷ nguyên phát triển mới

Kỳ 3: Thể chế phải theo kịp tốc độ phát triển

Nguồn lực lớn, vị trí chiến lược và quy mô đầu tư chưa đủ để doanh nghiệp nhà nước (DNNN) tạo ra những động lực tăng trưởng mới nếu quá trình ra quyết định vẫn chậm hơn thị trường. Khi một dự án phải chờ đợi quá lâu để hoàn tất thủ tục, chi phí không chỉ nằm ở thời gian mà còn có thể là cơ hội đầu tư bị bỏ lỡ. Tháo gỡ điểm nghẽn thể chế vì thế không chỉ là yêu cầu cải cách hành chính, mà đã trở thành một điều kiện của năng lực cạnh tranh.

TS Nguyễn Hùng Dũng: Cần hoàn thiện thể chế theo hướng đồng bộ, ổn định và có tính dự báo cao

Anh hùng Lao động, TS Nguyễn Hùng Dũng, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hội Dầu khí Việt Nam cho rằng, để ngành năng lượng trở thành động lực phát triển trong giai đoạn mới, cần đồng bộ hóa thể chế, hoàn thiện thị trường năng lượng và phát triển hệ sinh thái công nghiệp năng lượng.

ĐBQH Bùi Thị Kim Tuyến:

Khôi phục Quỹ tìm kiếm, thăm dò dầu khí: Tạo cơ chế chia sẻ rủi ro giữa Nhà nước và doanh nghiệp

Trao đổi với phóng viên bên lề Quốc hội tại Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, đại biểu Bùi Thị Kim Tuyến (Đoàn ĐBQH tỉnh Phú Thọ) cho rằng, việc nghiên cứu khôi phục Quỹ rủi ro tìm kiếm, thăm dò dầu khí (Quỹ TKTD) có thể tạo cơ chế chia sẻ rủi ro giữa Nhà nước và doanh nghiệp, tháo gỡ điểm nghẽn về vốn, qua đó giúp Petrovietnam chủ động hơn trong đầu tư vào những khu vực tiềm năng nhưng rủi ro cao.

Nhà đầu tư mong muốn một hành lang pháp lý đồng bộ

Trong quá trình chuyển dịch năng lượng và thu hút đầu tư, một đạo luật tốt là chưa đủ. Điều nhà đầu tư cần là một hành lang pháp lý thống nhất, trong đó các quy định về dầu khí, điện lực, xây dựng, quy hoạch, đầu tư, môi trường và tài chính tạo thành một chuỗi thủ tục thông suốt từ khi dự án được chấp thuận đến khi vận hành, tạo doanh thu và thoái vốn.

Hình thành hệ sinh thái năng lượng cạnh tranh

Việt Nam đang đứng trước nhu cầu đầu tư rất lớn cho năng lượng trong bối cảnh nền kinh tế đặt mục tiêu tăng trưởng cao, chuyển dịch năng lượng diễn ra mạnh mẽ và cạnh tranh thu hút vốn quốc tế ngày càng quyết liệt. Bài toán đặt ra không chỉ là mở rộng các dự án dầu khí, điện hay năng lượng tái tạo, mà phải hình thành một hệ sinh thái năng lượng đủ hấp dẫn để thu hút dòng vốn dài hạn.

Doanh nghiệp nhà nước trong kỷ nguyên phát triển mới

Kỳ 2: Khi hiệu quả doanh nghiệp gắn với lợi ích quốc gia

Lợi nhuận là thước đo không thể thiếu của một doanh nghiệp, nhưng với doanh nghiệp nhà nước (DNNN) hoạt động trong những lĩnh vực chiến lược, đó chưa phải toàn bộ câu chuyện. Khả năng bảo đảm nguồn cung, giữ ổn định các cân đối lớn, tạo nguồn thu cho ngân sách và duy trì sức chống chịu của nền kinh tế cũng là những giá trị cần được tính đến. Vấn đề là làm thế nào để nhìn nhận đầy đủ những giá trị ấy mà không làm suy giảm yêu cầu về hiệu quả.

Hoàn thiện thể chế - khơi thông nguồn lực năng lượng

Động lực tăng trưởng mới của cụm Khí - Điện - Đạm Cà Mau

Sau gần 20 năm vận hành, Cụm Công nghiệp Khí - Điện - Đạm Cà Mau bước vào giai đoạn phát triển mới trước thách thức về nguồn nhiên liệu và yêu cầu chuyển dịch năng lượng. Để phát huy vai trò trung tâm công nghiệp khí của khu vực, việc tái tạo động lực tăng trưởng đang trở thành nhiệm vụ cấp thiết.

Hoàn thiện thể chế - khơi thông nguồn lực năng lượng

Hành lang pháp lý kiến tạo ngành công nghiệp năng lượng biển

Điện gió ngoài khơi đang mở ra cơ hội hình thành ngành công nghiệp năng lượng biển với chuỗi giá trị từ hạ tầng, dịch vụ kỹ thuật đến hydrogen xanh và các nhiên liệu sạch. Để biến tiềm năng này thành hiện thực, Việt Nam cần một hành lang pháp lý thống nhất, ổn định và có tầm nhìn dài hạn.

Sửa đổi Luật Dầu khí: Thoát tư duy quản lý bằng thủ tục, chuyển sang quản trị theo hiệu quả

Đại biểu Quốc hội Nguyễn Ngọc Sơn (Đoàn Hải Phòng) cho rằng, khi các mỏ hiện hữu suy giảm sản lượng, nguồn tài nguyên mới ngày càng tập trung ở các mỏ nhỏ, cận biên, nước sâu, xa bờ và có điều kiện khai thác phức tạp, Luật Dầu khí cần chuyển mạnh từ quản lý bằng trình tự, thủ tục sang quản trị theo hiệu quả, rủi ro và trách nhiệm. Đây là yêu cầu quan trọng để đưa nguồn tài nguyên còn lại vào khai thác, tạo thêm nguồn lực cho tăng trưởng và bảo đảm an ninh năng lượng.

ĐBQH Nguyễn Duy Thanh: Không có cơ chế đủ mạnh, mỏ cận biên sẽ tiếp tục nằm dưới đáy biển

Theo đại biểu Quốc hội (ĐBQH) Nguyễn Duy Thanh (Đoàn Cà Mau), thách thức của ngành dầu khí hiện nay không nằm ở việc tài nguyên đã cạn kiệt, mà phần tài nguyên còn lại ngày càng khó khai thác, đặc biệt là các mỏ nhỏ, mỏ cận biên. Vì vậy, cần một cơ chế ưu đãi đủ mạnh, minh bạch và dễ thực thi để biến những nguồn tài nguyên đang nằm dưới đáy biển thành sản lượng thực tế.

Sửa đổi Luật Dầu khí: Thiết lập hành lang pháp lý cho thu giữ, lưu trữ carbon

Thảo luận tại hội trường chiều 8/8, các đại biểu Quốc hội (ĐBQH) cho rằng, khung pháp lý cho hoạt động thu giữ, lưu trữ carbon (CCS) được kỳ vọng tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, tạo cơ sở tận dụng các mỏ dầu khí đã suy giảm và hạ tầng hiện hữu, qua đó mở thêm hướng đi mới cho mục tiêu giảm phát thải và chuyển dịch năng lượng.

ĐBQH Lê Hữu Trí:

Cần cơ chế đặc thù để Petrovietnam vừa đại diện nước chủ nhà, vừa hoạt động sản xuất kinh doanh

Phát biểu tại phiên thảo luận về dự án Luật Dầu khí (sửa đổi), Đại biểu Quốc hội (ĐBQH) Lê Hữu Trí (Đoàn ĐBQH Khánh Hòa) cho rằng, cần thiết kế cơ chế đặc thù, minh bạch đối với Petrovietnam - doanh nghiệp vừa thực hiện vai trò đại diện nước chủ nhà trong một số hoạt động dầu khí, vừa hoạt động với tư cách doanh nghiệp.

Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng: Petrovietnam được quyết định một số vấn đề cụ thể trong hoạt động dầu khí

Làm rõ cơ chế phân quyền trong dự thảo Luật Dầu khí (sửa đổi), Bộ trưởng Bộ Công Thương Lê Mạnh Hùng cho biết, Petrovietnam với vai trò đại diện nước chủ nhà, sẽ được giao một số thẩm quyền trong ký kết, quản lý, theo dõi, giám sát hoạt động dầu khí, nhất là các nội dung về kỹ thuật, cùng với đó là cơ chế kiểm tra, giám sát và kiểm soát rủi ro.

ĐBQH Đào Chí Nghĩa: Tiếp tục hoàn thiện các quy định về chuyển tiếp, bảo đảm tính liên tục của các dự án dầu khí

Tham gia thảo luận về dự thảo Luật Dầu khí (sửa đổi), đại biểu Đào Chí Nghĩa (Đoàn ĐBQH Cần Thơ) bày tỏ thống nhất cao với sự cần thiết tiếp tục sửa đổi Luật Dầu khí và tán thành việc thông qua dự thảo Luật tại kỳ họp này. Từ thực tiễn của TP Cần Thơ - địa phương có tuyến ống dẫn khí từ vùng biển Tây Nam vào bờ, có trung tâm điện lực, đồng thời là địa phương có biển, đại biểu đề nghị tiếp tục hoàn thiện các quy định về chuyển tiếp nhằm bảo đảm tính liên tục của các dự án dầu khí, đồng thời sớm hoàn thiện khung pháp lý về thu giữ, lưu trữ carbon (CCS) và phát triển năng lượng ngoài khơi.

Quỹ rủi ro - Nguồn lực cho thăm dò và năng lượng mới

Trong bối cảnh các mỏ dầu khí suy giảm và hoạt động thăm dò ngày càng rủi ro, việc khôi phục Quỹ rủi ro tìm kiếm thăm dò là cần thiết để Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) chủ động nguồn lực cho điều tra cơ bản, gia tăng trữ lượng, đồng thời tạo nền tảng đầu tư vào các lĩnh vực năng lượng mới.

Hoàn thiện thể chế - khơi thông nguồn lực năng lượng

Phát triển Trung tâm công nghiệp - dịch vụ năng lượng tái tạo: Một hướng đi cấp thiết

Trước yêu cầu ngày càng cao của chuỗi cung ứng điện gió ngoài khơi, phát triển Trung tâm công nghiệp - dịch vụ năng lượng tái tạo là hướng đi nhằm gắn kết hạ tầng chế tạo với cảng biển chuyên dụng, phát huy hệ sinh thái dầu khí sẵn có và từng bước mở rộng năng lực.

Hoàn thiện thể chế - khơi thông nguồn lực năng lượng

“Đánh thức” tiềm năng cho hệ sinh thái năng lượng mới

Với tiềm năng kỹ thuật khoảng 600.000 MW, điện gió ngoài khơi không chỉ là nguồn điện sạch quy mô lớn mà còn là nền tảng để phát triển hydrogen, amoniac xanh và xuất khẩu năng lượng. Để hiện thực hóa hệ sinh thái năng lượng mới này, Luật Điện lực (sửa đổi) cần xây dựng một hành lang pháp lý đủ rộng, đủ linh hoạt cho các mô hình phát triển trong tương lai.

Để doanh nghiệp nhà nước thực sự trở thành lực lượng dẫn dắt tăng trưởng

Sau 6 tháng triển khai Nghị quyết số 79-NQ/TW về đổi mới, nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước (DNNN), điều quan trọng nhất không chỉ nằm ở những kết quả bước đầu mà ở sự thay đổi về tư duy quản trị. Theo các chuyên gia, muốn DNNN thực sự trở thành lực lượng dẫn dắt tăng trưởng thì trước hết phải được vận hành theo đúng logic của một doanh nghiệp, với quyền tự chủ lớn hơn, giảm can thiệp hành chính và chịu sự giám sát của thị trường.